کنترل عوامل محیطی مانند درجه حرارت، رطوبت و الکتریسیته ساکن در انواع دیتاسنترها برای پیشگیری از بروز سوانحی مانند آتشسوزی بسیار مهم و تعیننکننده است.
دما
کنترل حرارتی همواره برای مراکز داده مسئلهای چالشبرانگیز است، زیرا سرورها موقع کار گرما ایجاد میکنند. در دمای بالا تجهیزات مراکز داده ممکن است صدمه ببینند، یا عمرشان کوتاه شود و به این ترتیب دادهها ممکن است از دست بروند. همچنین سیستمهای سرمایش مراکز داده از عوامل اصلی بالا ماندن بازدهی انرژی مراکز داده هستند؛ سرمایش ناکافی میتواند منجر به مصرف انرژی بالاتر شود. انجمن مهندسان گرمایش، سرمایش و تهویه مطبوع امریکا، اشری (ASHRAE)، توصیه میکند که تجهیزات آیتی در دمای 17 تا 27 درجه سانتیگراد نگه داشته شوند.
بیشتر مراکز داده ترکیبی از سرمایش با هوا و مایع را به کار میبرند تا سرورها و دیگر سختافزارها در محدوده دمای مناسب کار کنند. سرمایش با هوا بطور کلی همان تهویه هواست که سیستم تهویه هوای اتاق رایانه (Computer Room Air Conditioning یا به اختصار CRAC) نام دارد و روی کل اتاق سرور یا ردیفها یا رکهای مشخص سرور اعمال میشود. فناوریهای سرمایش مایع اینطور کار میکنند که مایع را مستقیما به پردازندهها پمپاژ میکنند، یا در برخی موارد سرورها را در مایع خنککننده غوطهور میکنند. مراکز داده بیش از پیش در حال رو آوردن به سرمایش مایع هستند، زیرا این نوع سرمایش در مقایسه با تهویه هوا به برق و آب کمتری نیاز دارد.
سیستم کنترل دما میتواند با استفاده از سنسورها (حسگرها)ی دما بررسی کند که آیا تجهیزات در محدوده دمای توصیه شده کار میکنند یا خیر. قرار دادن این سنسورها در نقاط استراتژیک و سنجش دمای کلی، کنترل سریع دما را ممکن میکند.
![تجهیزات خنک کننده یک مرکز داده طراحی و اجرا شده توسط فناپ زیرساخت](https://fanap-infra.com/wp-content/uploads/2024/06/تجهیزات-خنک-کننده-یک-مرکز-داده-طراحی-و-اجرا-شده-توسط-فناپ-زیرساخت.jpg)
رطوبت
رطوبت بالا بعنوان یکی از عوامل محیطی مهم در مراکز داده میتواند باعث زنگ زدن و پوسیدگی تجهیزات شود. از طرفی هم رطوبت پایین میتواند خطر افزایش الکتریسیته ساکن را بالا ببرد. انجمن اشری فعالیت در محدوده دمای نقطه شبنم 5.5 تا 15 درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی حداکثر 60 درصد را توصیه میکند. تجهیزات کنترل رطوبت شامل سنسورهای رطوبت، تهویه مطبوع و سیستم CRAC است که پیشتر به آن اشاره شد.
مراکز دادهای که از هوای بیرون برای سرمایش استفاده میکنند ممکن است با مشکل تنظیم رطوبت مواجه باشند چون رطوبت هوا پیوسته در حال تغییر است. شرکتها میتوانند با همکاری تولیدکنندگان تجهیزات سرمایشی رطوبت مراکز داده را کنترل کنند و سیستمهای تشخیص رطوبت در این مراکز نصب کنند تا از رطوبت بیش از حد جلوگیری شود.
الکتریسیته ساکن
یکی از خطرسازترین عوامل محیطی مراکز داده، الکتریسیته ساکن است. فقط 25 ولت تخلیه الکتریسیته ساکن برای آسیب زدن به تجهیزات و دستگاهها یا خراب کردن دادهها کافی است. اگر تمهیداتی برای حل این مشکل اندیشیده نشود، مرکز داده با قطعیهای متعدد، از کار افتادن (کرش کردن) سیستم و خرابی دادهها مواجه خواهد بود. برای رفع این معضل، مراکز داده به تجهیزات پایش الکتریسیته ساکن و تخلیه ایمن آن مجهز هستند.
آتشسوزی
مراکز داده بعلت استفاده فراوان از برق و مواد قابل احتراق مستعد خطر آتشسوزی هستند. بنابراین باید به تجهیزات پیشگیری از حریق مجهز باشند و این تجهیزات باید پیوسته بررسی و آزمایش شوند. مراکز داده باید زیرساختهای مناسبی داشته باشند تا افزون بر کاهش ریسک حریق بتوانند در صورت وقوع چنین حادثهای بهسرعت از آن باخبر شوند و با سامانههای اطفای حریق با آب یا گاز خود آتش را مهار و از تجهیزات حیاتی خود محافظت کنند. همچنین لازم است مراکز داده راهبرد مشخصی داشته باشند تا آتشسوزی باعث بروز اختلال در فعالیت مرکز نشود.